WIADOMOŚCI
Wywiad z Bogdanem Tylusiem, kandydatem do rady miasta
Jest Pan nową twarzą w grupie PiS. Może kilka słów o sobie ?
Tak, tak można o mnie powiedzieć. Jednak należy dodać, że jestem ich niezależnym sympatykiem. Łączy nas patriotyzm, chociaż ja mam bardziej radykalne poglądy gospodarcze. Kto wie, może dzięki temu razem stworzymy jeszcze bardziej wyrazisty obraz lokalnej struktury.
Czy wyborcy mogą również dostrzec tą nowość?
Mam nadzieję, że wyborcy czytają programy i przemyślenia, i mogą dostrzec różnice. Ta „nowa twarz”, to tak naprawdę jedna z wielu, taka jaką mamy siedząc przed telewizorem i narzekając. Zawsze znajdzie się powód do narzekania. Ktoś dał za mało, czegoś jest za dużo, jedni ukradli, inni zdradzili… Brak jednomyślności i obiektywnej oceny. No, i ta medialna propaganda… Mój patriotyczny gen nie wytrzymał, gdy zobaczyłem, jak “kreatywna” polityka ówczesnej opozycji pozwoliła zastopować najbardziej efektywny rząd w historii. To główny powód, który mnie skłonił do zareagowania.
Uczestnictwo w warszawskiej demonstracji 11 lutego nie zadowoliło mojego ego, więc zrobiłem krok więcej i postanowiłem wejść w politykę. W indywidualnym zgłoszeniu do wyborów przeszkodziła obowiązująca ordynacja wyborcza. Najbliższy moim poglądom jest PiS, dlatego do nich zwróciłem się z prośbą o dołączenie do listy wyborczej. Również dlatego, że w tym czasie nastąpiły u nich potężne zmiany personalne i programowe. Pewnie dlatego „nowa twarz”, została dobrze przyjęta.
Czy program Prawa i Sprawiedliwości w pełni odpowiada Pańskim poglądom?
Dobre pytanie… Wspomniałem, że polityka PiS jest mi najbliższa, chociaż widzę pewne deficyty w ich działaniach. Brak mi zdecydowanych i odważnych. Nie namawiam do działań pozaprawnych, bo wcześniej czy później skończyłyby się to porażką, ale do zdecydowanego działania w ramach tego prawa.
Przykładem braku zdecydowania, w skali kraju, jest brak pociągnięcia do odpowiedzialności winnych wielu afer gospodarczych, politycznych i kryminalnych. Boję się, że brak konsekwencji zachęci ponownie obecnie rządzących do dalszego rujnowania kraju i zmierzania do utraty niezależności.
Będę szczery i powiem tak nieco w przenośni, że brak mi dzisiaj partii o nazwie „Armia Krajowa” albo „Cichociemni”. To tak nawiasem, aby pokazać jak głęboko tkwi mój patriotyzm.
Jak Pana poglądy mogą wpłynąć na sprawy samorządowe, jaki mogą mieć wpływ na życie miejscowej społeczności?
Zawsze chciałem się dowiedzieć na czym polega ta, tak zwana samorządność. Jakie są możliwości i ograniczenia samorządzenia. Również, gdzie są te bariery i jak je łamać.
Oczywiście, należy skupić się na lokalnej gospodarce ale poglądy polityczne i kierunki myślenia zawsze mają wpływ na cel, jaki sobie obierzemy.
A, bardziej konkretnie ?
Ok. Też lubię konkrety. Może, to niedobrze, że mówię niepolitycznie – taki język przekazu jest mi nieraz odradzany, ale myślę, że jestem winien uczciwość wobec wyborców, a przede wszystkim wobec siebie. Ponieważ jestem niezależny wobec jakiejkolwiek polityki partyjnej pozwalam sobie na „niemodny” program, na program oparty przede wszystkim na polityce przychodowej, a nie rozchodowej. Uważam, że spełnienie tak wielu obietnic społecznych tych wszystkich konkurujących ugrupowań, również tych pochodzących od Prawa i Sprawiedliwości jest… mało prawdopodobne. Ale, aby być obiektywnym, dodam, że kandydaci PiS obiecują najbardziej skromnie, przez co z największą szansą zrealizowania programu.
Ludzie lubią obietnice, również dlatego, że lubią później narzekać. To obiecywanie wykorzystują politycy i tak to dzieje się od lat.
Ja nie jestem politykiem dlatego nie zwodzę. Jestem przedsiębiorcą od wielu lat i zdaję sobie sprawę, że firma, aby egzystować, aby musi osiągać sukces musi wypracować przychód, a w ostateczności zysk. O tym piszę szerzej na mojej stronie internetowej bogdan-tylus.pl. Odsyłam do strony ponieważ nasze plakaty i banery są konsekwentnie niszczone. To zresztą też świadczy o tym, że po latach stagnacji, po zmianach osobowych, świnoujski PiS, stał się dla oponentów zagrożeniem.
Ale wróćmy do konkretów. Chcę traktować Miasto jako firmę. Podkreślam – firmę. Z wydatkami na miarę przychodów. Firmę, którą tworzy mieszkańcy, a samorząd jest zarządem firmy. Uzyskany przychód, a więc w konsekwencji zysk, można dopiero przeznaczyć na spełnienie obietnic, na dalsze inwestycje. Aby taka forma mogła funkcjonować musi być oparta na zrozumieniu, współpracy i transparentności.
Sądzi Pan, że budżet miasta nie podoła obietnicom wyborczym?
Jeśli nowy prezydent i popierająca go zapewne większościowa grupa skupi się tylko na propagandowej polityce społecznej to spodziewajmy się kolejnego kryzysu i… narzekania. Tak to widzę po przeczytaniu programów konkurentów.
Nie znam stanu obecnego budżetu, ale posługując się wiedzą z lat poprzednich, kiedy to na wszelkie potrzeby odpowiadano, że brak środków, śmiem twierdzić, że niewiele się zmieni. Można też założyć, że nowe władze zamierzają spełnić przynajmniej część obietnic kosztem mieszkańców. Zostaną podniesione podatki i opłaty za przeróżne sprawy. Wzrosną ceny biletów autobusowych, wzrośnie opłata za parkowanie, opłaty handlowe dla prowadzących stragany uliczne, koszty zużycia wody, wywozu śmieci i tak dalej, i tak dalej.
Wszystko kosztem mieszkańców dla… dobra mieszkańców.
Moja filozofia jest inna. Mieszkańcy muszą się czuć jak u siebie. Nie muszą być tylko obsługą przybywających turystów. To przybywający do naszego miasta powinni płacić za korzystanie z jego dobrodziejstw.
I ciągle nie słyszę rozwiązań…
Rozumiem, zdaje się , że sam zaczynam wpadać w typowe polityczne “bla, bla, bla”. Proponuję między innymi: wprowadzenie opłat za wjazd do miasta i to zarówno przez tunel, jak i z każdej innej strony. Ustalona trasa przejazdu tranzytowego mogłaby być bezpłatna. W takiej opłacie miałaby się znaleźć opłata klimatyczna, wejście na plażę, ustalony czas bezpłatnego parkowania i inne udogodnienia do ustalenia. Kolejna rzecz to opłata za przejazd promem miejskim. Tu również opłata uprawniałaby do korzystania z infrastruktury. Na argument, że będzie to rozwiązanie anty promocyjne, odpowiadam – absolutnie nie. Turysta zapłaci za wiele rzeczy, jednym biletem które musiałby zapłacić później w różnych miejscach w mieście.
Pytanie: czy to nie wychodzi na to samo?
Nie. Miasto miałoby większą kontrolę nad wpływami i zmniejszyłby się koszt biurokracji. Jak to praktycznie zastosować? Już czuję , że chce Pan o to zapytać. Sposobów jest wiele i nie jest to z skomplikowane. Innym ważnym czynnikiem zarabiania i oszczędzania jest zachęcenie albo nawet zobowiązanie wielkich firm typu Gazoport do tzw. dodatkowych świadczeń na rzecz miasta. Sam podatek od nieruchomości to niewielka danina wobec miejsca, gdzie prowadzi się miliardowe biznesy. Chcę, aby miasto znacznie więcej inwestowało we własne projekty, na które mielibyśmy wpływ i mogli z tego osiągać przychody dla mieszkańców. Po więcej informacji ponownie odsyłam na moją stronę bogdan-tylus.pl.
A ma pan też coś do zaoferowania mieszkańcom?
Oczywiście! Wszystko co możliwe. Oparte na realiach finansowych. Cały zysk ma być właśnie przeznaczony na potrzeby miasta i mieszkańców. Uważam, że już czas zaprzestania drenowania naszych kieszeni. I tak już na dziś – obniżenie podatków od nieruchomości, bezpłatne parkowanie na terenie całego miasta do określonego czasu, powiedzmy 4 godziny. Bezpłatne przejazdy autobusami dla wszystkich mieszkańców. Nie tylko dla emerytów i uczniów. Przeprawy promowe, również dla mieszkańców regionu i firm działających i odprowadzających podatki do budżetu Świnoujścia w ramach Karty Wyspiarza itd.
Czy widzi Pan Świnoujście jako kurort turystyczny, czy bardziej jako przemysłowy region ?
Dziękuje za to pytanie. Osobiście uważam, że miasto obecnie osiągnęło taki punkt rozwoju turystycznego, którego przekroczenie zaszkodzi mieszkańcom. Mamy coraz większe problemy z zaopatrzeniem w wodę. Podobnie z energią elektryczną. Ciepłownictwo zdominowane przez miejscowe przedsiębiorstwo w coraz większy sposób drenuje nasze portfele, a władze, mając u boku Gazoport nie umieją skorzystać z tego. Coraz więcej turystów to więcej nieczystości, więcej samochodów, to walka o parkingi i o niezapłacone mandaty. Z powodu niemieckiego turysty świnoujskie ceny są znacząco większe od cen w innych miastach. Nasi obywatele chodzą do restauracji od „wielkiego dzwonu”, a zakupy to tylko podstawowe potrzeby. Można tak wymieniać długo. Dlatego powinniśmy wstrzymać się z jeszcze większym rozrostem turystycznym.
Jeśli chodzi o rozwój przemysłowy, to jestem absolutnie „za”. Przemysł to również szansa na rozwój. Nie tylko turystyka. Przemysła to miejsca pracy! Sposób na ofertę powrotną dla świnoujskich emigrantów. I najważniejsza rzecz – przemysł to znaczące wpływy do budżetu miasta. Myślę o odtworzeniu, choćby w małym stopniu rybołówstwa dalekomorskiego. Taki sentyment do dawnej pracy…
Jakby pan podsumował nasza rozmowę?
Znam to miasto, tutaj się urodziłem, wychowałem i pracowałem. To bardzo ciekawe miasto. Godne jakiejś głębokiej rozprawy socjologicznej. Z jednej strony, tak głęboko zdominowane politycznie czasami „słusznie minionymi”, z drugiej rządne wolnorynkowej gospodarki. Dobrze byłoby aby przy wyborach mieszkańcy kierowali się nie ku obietnicom, a ku zdrowemu rozsądkowi. Żeby nie było trzeba później narzekać.
Zdaję sobie sprawę, że szybko zbliżający się termin wyborów nie pozwala na szczegółowe omówienie postulatów i taki spontaniczny wywiad nie wyczerpie tematów. Zapraszam do konsultacji ze mną, można mailowo bogdan.tylus@icloud.com.
Zachęcam do zapoznania się z moim pomysłem na miasto i do tego, aby nie ulegać urokom wielkich banerów konkurencji. Swoją drogą, przyjdzie czas aby zadać pytania o sponsorów tych rozdmuchanych kampanii i co im obiecywano w zamian.
Gdybym miał możliwość zasiadać w radzie miasta, będę hamować zapędy do wyprzedaży terenów miasta pod kolejne apartamentowce, do bezmyślnych, niekorzystnych dzierżaw, do braku egzekwowania zapisów tych umów. Będę zaś zachęcać do zajęcia się zaniedbanymi nieruchomościami i pustostanami. Będę poszukiwał zysków aby rozwiązać problemy zapchanych ulicznych studzienek ściekowych i ogólnie czystości ulic, krzywych dróg i chodników. Będę usiłował przekierować dążenie do budowy mieszkań socjalnych zamiast hoteli, będę szukać sposobów na pozyskiwanie lekarzy specjalistów! Będę pilnował aby nie zabrakło nam wody i energii elektrycznej.
Na zakończenie takie marzenie: życzę Wam, Mieszkańcy, i sobie samemu uczciwego prezydenta i nie zdominowanej przez niego rady miejskiej. Głosujcie świadomie na ludzi z dobrym programem, a nie na socjalistyczna kiełbasę wyborczą.
„Im ludzie wiedzą mniej o powstawaniu kiełbas i praw tym lepiej w nocy śpią.” powiedział Otto von Bismarck. Ja jednak zachęcam do przyjrzenia się temu kto i jakie prawa lokalne dla nas tworzy, abyśmy nie musieli denerwować się przez następne kilka lat przed telewizorem.
Dziękuje i życzę sukcesu.
Ja również dziękuję i czekam na komentarze. Odpowiem.
bogdan.tylus@icloud.com, bogdan-tylus.pl
Artykuł sponsorowany | KWW Prawo i Sprawiedliwość
![]()
WIADOMOŚCI
Zimą nad morze? Co piąty Polak planuje wypoczynek nad Bałtykiem
Zimowy wypoczynek nie musi oznaczać nart, górskich szlaków i zatłoczonych kurortów. Polskie morze również pojawia się w planach urlopowych, a najnowsze badania pokazują, że nad Bałtykiem zimą chce wypoczywać znacząca grupa Polaków. Dla Świnoujścia, które dysponuje plażą, bazą uzdrowiskową i bogatą ofertą turystyczną, to szansa na rozwijanie turystyki przez cały rok.
Morze konkuruje z górami i miastami
Z badania Polskiej Organizacji Turystycznej wynika, że 51 proc. ankietowanych planowało przynajmniej jeden wyjazd wypoczynkowy w sezonie zimowym 2025/2026.
Góry pozostawały najpopularniejszym kierunkiem krajowych podróży. Jednak polskie morze wskazało 19 proc. osób planujących swój główny zimowy wyjazd w Polsce. Taki sam odsetek respondentów wybierał krajowe miasta.
Wyniki pokazują, że zimowy urlop nie musi być związany ze sportami zimowymi. Dla wielu osób równie ważne są odpoczynek, zwiedzanie, kontakt z naturą czy po prostu zmiana otoczenia.
Czego szukamy podczas zimowego wyjazdu?
Najważniejszym celem zimowego wypoczynku w Polsce dla 35 proc. respondentów był relaks i odpoczynek. Zwiedzanie atrakcji turystycznych i kulturalnych wskazało 14 proc., a kontakt z przyrodą i ucieczkę od codziennego zgiełku – 13 proc.
To preferencje, które mogą sprzyjać miejscowościom nadmorskim również poza wakacjami.
Zimą turyści niekoniecznie oczekują plażowania czy kąpieli w morzu. Mogą szukać spokojnych spacerów, dobrej gastronomii, komfortowego hotelu, atrakcji historycznych, zabiegów uzdrowiskowych i możliwości spędzenia kilku dni bez pośpiechu.
Badanie pokazuje również rodzinny charakter wielu wyjazdów. Aż 77 proc. osób planujących zimowy wypoczynek w kraju zamierzało podróżować z najbliższymi.
Połowa respondentów planowała pobyt trwający od czterech do siedmiu dni, natomiast około jednej trzeciej – wyjazd na dwa lub trzy dni.
Świnoujście ma czym przyciągać poza sezonem
Świnoujście posiada wiele atutów, które mogą być wykorzystywane w promocji zimowego wypoczynku. Szeroka plaża, walory przyrodnicze, status uzdrowiska, baza hotelowa i gastronomiczna oraz historia miasta tworzą podstawę do budowania oferty niezależnej od wakacyjnego sezonu.
Zimą turystów mogą przyciągać fortyfikacje, zabytki, podziemne obiekty militarne, historia portu i miasta, a także możliwości aktywnego spędzania czasu.
Nie chodzi wyłącznie o liczbę atrakcji. Ważne jest również to, czy turysta łatwo znajdzie informacje o nich, czy będą dostępne w sezonie jesienno-zimowym i czy można połączyć je w atrakcyjny plan kilkudniowego pobytu.
Weekend z historią Świnoujścia i jego twierdzy, pobyt uzdrowiskowy połączony ze zwiedzaniem, rodzinny wypoczynek nad Bałtykiem czy krótki wyjazd pozwalający oderwać się od codzienności – to propozycje, które mogą zainteresować gości również w chłodniejszych miesiącach.
Nie każdy potrzebuje gotowego pakietu
Według badania 83 proc. osób planujących zimowy wyjazd krajowy zamierzało korzystać z płatnych noclegów. Jednocześnie 31 proc. planowało zakup pełniejszego pakietu pobytowego.
To ważna wskazówka dla lokalnej branży turystycznej. Oferta nie musi ograniczać się do pakietów hotelowych. Turysta powinien mieć również łatwy dostęp do informacji o wydarzeniach, atrakcjach, restauracjach, trasach spacerowych i możliwościach spędzenia czasu.
Jednym z wyzwań jest więc stworzenie spójnej, atrakcyjnej i dostępnej przez cały rok oferty, która pozwoli odwiedzającym zaplanować pobyt w Świnoujściu bez względu na porę roku.
Wymaga to współpracy hotelarzy, restauratorów, organizatorów atrakcji, instytucji kultury, samorządu oraz organizacji turystycznych.
Morze nie musi kończyć sezonu we wrześniu
Wyniki badania POT mogą być kolejnym argumentem za rozwijaniem turystyki poza szczytem sezonu letniego.
Świnoujście nie musi zimą konkurować z górskimi kurortami na ich własnych zasadach. Może promować inny rodzaj wypoczynku – spokojniejszy, związany z naturą, historią, zdrowiem i regeneracją.
Dlatego w rozmowach o rozwoju turystyki w 2027 roku warto zwrócić większą uwagę na ofertę jesienną i zimową, wspólną promocję miasta oraz pomysły, które zachęcą turystów do przyjazdu również poza wakacjami.
Bałtyk ma swój urok o każdej porze roku. Świnoujście ma wiele atutów, by przekonać turystów, że warto odkrywać je również zimą.
Źródło danych: Polska Organizacja Turystyczna, „Plany wyjazdowe Polaków – sezon zimowy 2025/2026”, publikacja z 14 stycznia 2026 r. Badanie przeprowadziła firma PBS metodą CAWI w dniach 28 listopada – 5 grudnia 2025 r.
Wyniki dotyczą deklarowanych planów wyjazdowych na okres od 24 grudnia 2025 r. do 1 marca 2026 r., a nie faktycznie zrealizowanych podróży. Wnioski dotyczące Świnoujścia są komentarzem Świnoujskiej Organizacji Turystycznej.
![]()
WIADOMOŚCI
Unikali więzienia, ale wpadli. Policja zatrzymała czterech poszukiwanych
W ciągu dwóch dni świnoujscy policjanci zatrzymali czterech mężczyzn poszukiwanych przez organy ścigania i wymiar sprawiedliwości. Wszyscy mieli do odbycia zasądzone kary pozbawienia wolności.
Działania prowadzone były 17 i 18 listopada przez funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji w Świnoujściu. Pierwszego dnia zatrzymano trzech mężczyzn.
Wśród nich był 38-latek poszukiwany na podstawie listu gończego. Miał odbyć 30 dni pozbawienia wolności. Policjanci zatrzymali również 41-latka, którego należało doprowadzić do zakładu karnego w związku z karą 38 dni więzienia.
Trzeci zatrzymany 17 listopada to 43-latek. Mężczyzna był poszukiwany w celu doprowadzenia do zakładu karnego, gdzie miał odbyć karę 10 miesięcy pozbawienia wolności.
Kolejnego dnia, 18 listopada, policjanci zatrzymali 49-letniego mężczyznę. On również był poszukiwany w celu doprowadzenia do zakładu karnego. Do odbycia miał 73 dni pozbawienia wolności.
Łącznie w ciągu dwóch dni funkcjonariusze zatrzymali czterech mężczyzn, którzy uchylali się od wykonania orzeczonych kar. Policja podkreśla, że działania poszukiwawcze są konsekwentnie prowadzone, aby zapewnić skuteczne egzekwowanie wyroków sądowych.
![]()
WIADOMOŚCI
Miasto, które obserwowali szpiedzy. Co CIA wiedziała o Świnoujściu w czasach zimnej wojny?
Dla dzisiejszych mieszkańców Świnoujścia port jest codziennością, plaża — symbolem miasta, a promy i statki — częścią krajobrazu. Sześćdziesiąt, siedemdziesiąt lat temu ten sam krajobraz oglądano jednak zupełnie inaczej. Z drugiej strony Atlantyku. Przez pryzmat map, meldunków agentów, wojskowych instalacji i sowieckich okrętów. Odtajnione dokumenty CIA pokazują, że Świnoujście było czymś więcej niż nadmorskim miastem. Było jednym z elementów strategicznej układanki, w której stawką mogła być wojna.
A jednak interesował.
W archiwach Centralnej Agencji Wywiadowczej Stanów Zjednoczonych, dostępnych dziś publicznie, znajdują się raporty opisujące Świnoujście, jego port, infrastrukturę wojskową, ruch statków, rozmieszczenie jednostek, a nawet wybrane elementy miejskiej przestrzeni. Dokumenty powstawały w czasie, gdy Polska znajdowała się w sowieckiej strefie wpływów, a Bałtyk był jednym z akwenów, na których Wschód i Zachód nieustannie mierzyły swoje siły.
To nie były opisy dla turystów. To była wiedza, która mogła mieć znaczenie w przypadku konfliktu.
Port, który nie był tylko portem
W jednym z odtajnionych raportów CIA Świnoujście opisano jako zewnętrzny basen portu szczecińskiego. Każdy statek zmierzający z Bałtyku do Szczecina musiał przejść przez świnoujskie wody. Miasto było również miejscem, w którym na pokład statków wchodzili piloci prowadzący jednostki dalej w kierunku portu szczecińskiego.
Dla mieszkańców to geografia. Dla wojskowych analityków — strategiczne gardło.
Raport zwraca uwagę, że infrastruktura portowa zbudowana jeszcze przed 1939 rokiem, gdy Świnoujście było niemiecką bazą morską, przetrwała wojnę w stosunkowo dobrym stanie. Po 1945 roku jej potencjał wykorzystali Sowieci.
Według CIA w porcie stacjonowały jednostki sowieckiej Floty Bałtyckiej, w tym trałowce, okręty patrolowe oraz jednostki desantowe. Autor raportu zauważał, że obecność Rosjan była tak wyraźna, iż port przypominał bardziej sowiecką bazę wojskową niż polski port.
To zdanie, zapisane przez amerykańskiego obserwatora kilkadziesiąt lat temu, brzmi dziś jak opis innego świata.
Oryginalny raport CIA dotyczący Świnoujścia
Sowiecka obecność za polską fasadą
Po zakończeniu II wojny światowej Świnoujście znalazło się w granicach Polski. Zmieniły się flagi, administracja, język ulicy i mieszkańcy. Nie zmieniło się jednak jego strategiczne znaczenie.
Położenie przy ujściu Świny, blisko granicy z Niemiecką Republiką Demokratyczną, na styku Bałtyku i szlaków prowadzących do Szczecina sprawiało, że miasto miało znaczenie zarówno dla polskiej, jak i sowieckiej armii.
W dokumentach CIA pojawiają się wzmianki o sowieckich instalacjach, magazynach, koszarach i bazach morskich. Jeden z raportów opisuje rejon Świnoujścia jako obszar, w którym znajdowały się dwie bazy morskie — polska i sowiecka — wraz z zapleczem wojskowym.
Dla mieszkańca tamtych lat wojskowa obecność mogła być po prostu elementem codzienności. Żołnierze, ograniczenia dostępu do niektórych terenów, transporty, obiekty ogrodzone i pilnowane.
Dla CIA każdy z tych elementów był potencjalnym fragmentem większej układanki.
Wywiad nie patrzył na miasto jak na zbiór ulic i budynków. Patrzył na nie jak na system: port, drogi, kolej, magazyny, miejsca postoju okrętów, instalacje radarowe, stanowiska artyleryjskie i potencjalne kierunki przemieszczania wojsk.
Mapa miasta w rękach wywiadu
Szczególnie interesujące są dokumenty, które nie ograniczają się do ogólnych opisów.
W jednym z materiałów CIA znalazł się szkic Świnoujścia wraz z opisami ulic, nawierzchni, chodników i natężenia ruchu. Raport wymienia między innymi ulicę Roosevelta, opisując jej nawierzchnię oraz szerokość jezdni i chodników.
Dziś takie informacje mogą wydawać się absurdalnie szczegółowe. Dlaczego amerykański wywiad miałby interesować się tym, czy ulica była asfaltowa, czy wykonana z ubitego kruszywa?
W wojskowym planowaniu odpowiedź jest prosta: infrastruktura decyduje o możliwościach przemieszczania się.
Szerokość drogi, jej nawierzchnia, dostępność dla pojazdów, stan mostów czy połączenia kolejowe mogą mieć znaczenie dla transportu sprzętu, zaopatrzenia i żołnierzy.
Miasto było więc fotografowane, opisywane i analizowane nie tylko jako cel wywiadowczy. Było również potencjalnym terenem przyszłych operacji.
Odtajniony dokument CIA z opisem i szkicem Świnoujścia
Armaty, radary i tajemnice wyspy
Świnoujście i okolice nie były wyłącznie miejscem postoju okrętów.
Na wyspach Uznam i Wolin znajdowały się instalacje związane z obroną wybrzeża, stanowiska artyleryjskie, obiekty radarowe oraz infrastruktura wojskowa. CIA interesowała się między innymi okolicami Przytoru i dawnymi niemieckimi fortyfikacjami.
W odtajnionych materiałach pojawiają się opisy stanowisk artyleryjskich, sprzętu wojskowego, transportów oraz budowanych instalacji. Niektóre meldunki zawierają informacje niezwykle precyzyjne, inne — jak wynika z późniejszej weryfikacji — okazują się przesadzone, błędne lub oparte na plotkach.
To ważna lekcja dla każdego, kto dziś zagląda do archiwów.
Dokument wywiadowczy nie jest wyrocznią. Jest zapisem tego, co ktoś zobaczył, usłyszał, zinterpretował albo przekazał dalej. CIA mogła mieć doskonałe źródła, ale mogła też otrzymać informacje niepełne, zniekształcone lub celowo fałszywe.
Właśnie dlatego archiwa są tak fascynujące: pokazują nie tylko rzeczywistość, ale także sposób, w jaki próbował ją zrozumieć wywiad.
Ludzie, którzy ryzykowali więcej niż pracę
Za raportami kryją się ludzie. Nie zawsze znamy ich nazwiska. Część danych została usunięta lub pozostaje niedostępna. Nie wiemy, kto przekazywał informacje, w jaki sposób docierał do obserwowanych obiektów ani jak wyglądała jego codzienność. Możemy jednak wyobrazić sobie skalę ryzyka.
W realiach PRL współpraca z zachodnim wywiadem mogła oznaczać więzienie, brutalne przesłuchania, a w najcięższych przypadkach wyrok śmierci. Informator, który przekazywał wiadomości o wojsku, portach czy instalacjach, nie był zwykłym obserwatorem.
Mógł być pracownikiem portu. Kolejarzem. Rybakiem. Osobą, która miała dostęp do miejsc niedostępnych dla obcych.
Właśnie dlatego najbardziej intrygujące w dokumentach CIA nie są zawsze informacje o okrętach czy radarach. Czasami jest to sama precyzja opisu. Ktoś musiał być na miejscu. Ktoś musiał patrzeć. A potem ktoś musiał przekazać to, co zobaczył.
Świnoujście w cieniu wielkiej wojny, która nie wybuchła
Zimna wojna była paradoksem. Przez dziesięciolecia świat żył w strachu przed konfliktem, który mógł zniszczyć Europę, ale jednocześnie w większości miejsc nie dochodziło do otwartej wojny. Świnoujście znajdowało się w tej rzeczywistości na szczególnie wrażliwej pozycji.
Bałtyk był akwenem strategicznym. Sowiecka Flota Bałtycka, siły państw Układu Warszawskiego, zachodnie marynarki, szlaki do Skandynawii i Niemiec — wszystko to tworzyło militarne środowisko, w którym niewielkie portowe miasto nabierało znaczenia daleko wykraczającego poza swoje granice.
Amerykańskie raporty pokazują, że Zachód nie traktował Świnoujścia jako prowincjonalnego punktu na mapie. Było miejscem, które należało obserwować.
Co z tego wynika dla współczesnych mieszkańców?
Największa wartość tych dokumentów polega być może na tym, że zmieniają sposób patrzenia na znajome miejsca.
Dzisiejszy port nie jest tym samym portem co w latach pięćdziesiątych. Dawne instalacje wojskowe, zmienione granice, rozwój miasta, turystyka i współczesna infrastruktura przekształciły krajobraz. Ale historia nie zniknęła.
Wystarczy spojrzeć na mapę Świnoujścia z innej perspektywy. Na cieśninę, która łączy Bałtyk z Zalewem Szczecińskim. Na port. Na Warszów. Na Przytór. Na wyspy. Na miejsca, które przez dekady miały znaczenie militarne, choć dla wielu mieszkańców pozostawały po prostu częścią codziennego otoczenia.
Odtajnione dokumenty CIA przypominają, że w czasach zimnej wojny miasto było obserwowane przez ludzi, którzy próbowali przewidzieć przyszłość.
Być może właśnie dlatego ich raporty są dziś tak niezwykłe.
Zapisali Świnoujście, którego już nie ma — miasto wojskowych tajemnic, sowieckich okrętów, agentów, radarów i map, na których zwykłe ulice mogły stać się elementem planu wojennego.
A mieszkańcy, którzy dziś przechodzą obok dawnych instalacji, portowych nabrzeży czy wojskowych terenów, żyją w przestrzeni, której historię przez lata oglądano także zza oceanu.
Świnoujście było miastem na mapie. Ale dla CIA było również punktem, którego znaczenie mogło wzrosnąć w ciągu jednej nocy — gdyby zimna wojna stała się gorącą.
Źródła wykorzystane do tekstu
![]()
WIADOMOŚCI
Polscy nurkowie minerzy ćwiczyli na Islandii
Nurkowie minerzy z 12 Dywizjonu Trałowców 8 Flotylli Obrony Wybrzeża uczestniczyli w międzynarodowym ćwiczeniu Northern Challenge 2026 na Islandii. Wspólnie ze specjalistami z 19 państw doskonalili umiejętności związane z rozpoznawaniem i neutralizacją improwizowanych urządzeń wybuchowych. Szkolenie obejmowało zadania realizowane zarówno na lądzie, jak i w środowisku wodnym.
Northern Challenge to cykliczne ćwiczenie organizowane przez Islandzką Straż Przybrzeżną w rejonie Keflavíku. Jest przeznaczone przede wszystkim dla zespołów EOD, czyli specjalistów zajmujących się rozpoznawaniem i neutralizacją materiałów wybuchowych. Tegoroczna edycja zgromadziła około 300 uczestników z 19 państw.
Szkolenie w różnych środowiskach
Scenariusze ćwiczeń odzwierciedlały zagrożenia, z którymi żołnierze mogą spotkać się podczas rzeczywistych działań. Polski zespół realizował zadania związane m.in. z niebezpiecznymi urządzeniami ukrytymi w pojazdach, pułapkami minerskimi oraz zagrożeniami wykorzystującymi bezzałogowe systemy.
Ćwiczono również działania w środowisku wodnym, szczególnie istotnym dla nurków minerów, którzy na co dzień specjalizują się w rozpoznawaniu i neutralizacji niebezpiecznych obiektów pod wodą.
Każdy epizod wymagał odpowiedniej oceny sytuacji, rozpoznania zagrożenia i działania zgodnie z obowiązującymi procedurami.
Islandzka pogoda dodatkowym wyzwaniem
Uczestnicy musieli mierzyć się również ze zmiennymi warunkami atmosferycznymi charakterystycznymi dla Islandii. Wymagało to dostosowywania działań do aktualnej sytuacji przy zachowaniu zasad bezpieczeństwa.
Dla polskich nurków minerów szczególną wartość miały zadania realizowane na wodzie. Pozwoliły one sprawdzić procedury w warunkach szkoleniowych oraz zdobyć doświadczenie w środowisku, w którym żołnierze operują najczęściej.
Jak podkreślił jeden z uczestników, ćwiczenie było okazją do weryfikacji procedur, zdobywania doświadczenia i wymiany wiedzy z partnerami z innych państw.
Doświadczenia wykorzystają podczas kolejnych szkoleń
Northern Challenge umożliwiło polskim żołnierzom poznanie rozwiązań stosowanych przez zagraniczne zespoły, w tym w zakresie reagowania na zagrożenia związane z wykorzystaniem bezzałogowych systemów.
Wnioski z ćwiczenia mogą zostać wykorzystane podczas planowania kolejnych szkoleń w 12 Dywizjonie Trałowców. Międzynarodowe scenariusze pozwalają doskonalić umiejętności i przygotowywać żołnierzy do sytuacji, których nie zawsze można odtworzyć podczas ćwiczeń prowadzonych w kraju.
![]()
WIADOMOŚCI
Tunel pod Świną z utrudnieniami. Ruch wahadłowy i ograniczenie prędkości
Od 20 do 28 listopada kierowcy korzystający z tunelu pod Świną muszą liczyć się z utrudnieniami. W wybrane noce wprowadzony zostanie ruch wahadłowy, a w dniach 24–27 listopada w ciągu dnia na wjeździe od strony Uznamu obowiązywać będzie ograniczenie prędkości do 40 km/h.
Prace obejmą mycie chodników i ścian oraz gwarancyjną naprawę nawierzchni jezdni w rejonie dylatacji.
Ruch wahadłowy w nocy
W nocy z 20 na 21 listopada ruch wahadłowy obowiązywał od godz. 22:30 do 5:00. Ekipy myły chodniki i ściany wzdłuż drogi wjazdowej do tunelu.
Kolejne nocne utrudnienia zaplanowano od nocy z 23 na 24 listopada do nocy z 27 na 28 listopada. W tych terminach ruch wahadłowy będzie obowiązywał w godzinach od 22:00 do 5:00.
Generalny wykonawca przeprowadzi w tym czasie prace gwarancyjne związane z naprawą nawierzchni jezdni w rejonie dylatacji na wjeździe do tunelu od strony Uznamu. W ostatnią noc prac, z 27 na 28 listopada, zaplanowano również mycie chodników i ścian.
W dzień ograniczenie do 40 km/h
Od wtorku 24 do piątku 27 listopada w ciągu dnia na wjeździe do tunelu od strony Uznamu obowiązywać będzie ograniczenie prędkości do 40 km/h.
Kierowcy powinni zachować ostrożność i uwzględnić możliwe opóźnienia w planowaniu podróży.
Prom Bielik i autobus między wyspami
Podczas obowiązywania ruchu wahadłowego prom Bielik na przeprawie Warszów będzie pozostawał w gotowości. Połączenie autobusowe między wyspami zapewni linia N Komunikacji Autobusowej.
![]()
WIADOMOŚCI
Grabił liście i znalazł skarb. Moneta z 1917 roku trafi do muzeum
Zwykłe jesienne porządki przyniosły niezwykłe odkrycie. Pan Maurycy z Fortu Gerharda, podczas grabienia liści, natrafił na historyczną monetę związaną ze Świnoujściem. Dzięki jego czujności pięciofenigówka nie została zagrabiona razem z liśćmi. Znalezisko będzie prezentowane w muzeum.
To Kriegsgeld, czyli wojenny pieniądz zastępczy o nominale 5 fenigów, wybity w 1917 roku dla ówczesnego Swinemünde. W czasie I wojny światowej w Cesarstwie Niemieckim zaczęło brakować drobnych monet. Część wycofywano z obiegu i przetapiano na potrzeby gospodarki wojennej, inne były gromadzone przez mieszkańców. Państwowe mennice nie nadążały z uzupełnianiem niedoborów.
W wielu miejscowościach zaczęto więc emitować Notgeld, czyli lokalny pieniądz zastępczy. Miał on ułatwiać codzienne płatności i zapewniać obieg drobnych nominałów. Takie monety i banknoty mogły być wydawane również przez samorządy i inne podmioty lokalne.
W 1917 roku Swinemünde wydało cynkowe monety o nominałach 5 i 10 fenigów. Zostały wybite w zakładzie L. Chr. Lauer w Norymberdze. Według katalogów numizmatycznych nakład wyniósł 100 tysięcy pięciofenigówek oraz 150 tysięcy dziesięciofenigówek. Łączna wartość nominalna obu emisji wynosiła 20 tysięcy marek.
Na awersie monet umieszczono herb miasta, rok 1917 oraz nazwę SWINEMUNDE. Na rewersie, pod oznaczeniem nominału, znalazł się napis KRIEGSGELD, czyli „pieniądz wojenny”.
Na monetach zastępczych emitowanych w pobliskim Szczecinie stosowano natomiast napis ERSATZGELD – „pieniądz zastępczy”.
Znaleziony przez Pana Maurycego pieniążek to niewielki fragment historii miasta, który przetrwał ponad sto lat. Teraz, zamiast zniknąć wśród jesiennych liści, będzie mógł opowiedzieć swoją historię kolejnym odwiedzającym muzeum.
![]()
-
WIADOMOŚCI1 dzień temuGrabił liście i znalazł skarb. Moneta z 1917 roku trafi do muzeum
-
WIADOMOŚCI15 godzin temuMiasto, które obserwowali szpiedzy. Co CIA wiedziała o Świnoujściu w czasach zimnej wojny?
-
WIADOMOŚCI1 dzień temuKoty wolno żyjące potrzebują zimą suchego schronienia
-
WIADOMOŚCI4 dni temuRemont Karsiborskiej rusza 19 listopada. Kierowców czekają utrudnienia
-
WIADOMOŚCI4 dni temuNajmłodsi piłkarze zagrają o Puchar Gaz-System. Turniej już w sobotę!
-
WIADOMOŚCI2 dni temuDwie próby włamania w Świnoujściu. 52-latek zatrzymany przy bankomacie
-
WIADOMOŚCI2 dni temuPrzepłynęła prawie trzy mile. W Świnoujściu testowano WIDMO
-
WIADOMOŚCI2 dni temuKino z LOTTO przyjedzie do Świnoujścia. Pięć seansów w MDK

Bogdan Tylus
30 marca 2024 na 00:14
Podobny komentarz sle do pana „Polityka” co i do „Mistrza”
gpk
29 marca 2024 na 20:50
W czym się przejawia Pański patriotyzm, poza tym że jest Pan patriotą ?!!!
Bogdan Tylus
29 marca 2024 na 23:58
Co dla Pana jest patriotyzmem? Prosze wskazac prawdziwego patriote. Moze z ktoregos z kandydatow ?
Moglbym wybrac Wyspy Kanaryjskie i sie przygladac , jednak zamierzam zdekomunizowac Swinoujscie zupelnie gratisowo bez diety radnego.
Bogdan Tylus
I dobrze by bylo sie podpisywac pod swoja opinia.
Bogdan Tylus
30 marca 2024 na 13:13
Szanowny Panie. Najpierw musi Pan zadac sam sobie pytanie czym jest patriotyzm. Jest Pan patriota? Czym u Pana to sie objawia?
A, moze posluzy sie Pan przykladem ? Czy wsród kandydatow do rady , widzi Pan takie osoby ? Kto ? Wiekszosci nie znam. Wszyscy albo za mlodzi albo „naplywowi”.
Ja, moglbym wyjechac na Wyspy Kanaryjskie i tylko przygladac sie co dzieje sie z Polska, ze Swinoujsciem.
Nie spalilem czolgu jak Ryszard Ochucki w filmie Tyma tylko, chce namowic na dekomunizujace myslenie.
Przy dalszej naszej konwersacji prosze sie przedstawic.
Pozdrawiam
Bogdan Tylus
dziekan
31 marca 2024 na 10:33
Panie Bogdanie, z całym szacunkiem ale ubawiłam się setnie, Pan naprawdę wierzy w to że zostanie radnym? Litości , pan reprezentuję folklor polityczny a mieszkańcy tego nie kupują to nie kabaret , proszę mi uwierzyć tam zasiadają ludzie zacni, poważni, odpowiedzialni. Nie życzę powodzenia. Boże chroń Polskę.
Bogdan Tylus
2 kwietnia 2024 na 00:25
Szanowna Pani ( chyba pani – tak wnioskuje z tresci ) „Dziekan” – odpisuje mimo, ze nie podpisuje sie Pani. Odpisuje, bo tekst nie jest obrazliwy ale i rowniez zabawny jak i odbierana przez Pania moja osoba.
Czy nie sadzi Pani, ze ludzie nie potrzebuja troche tego „folkloru”?
Juz z tymi powaznymi, pelnych szacunku mielismy do czynienia.
Nie martwi Pania jaki balagan w miescie nam zaserwowali ?
A moze Pani ich, tych szacownych mezow stanu reprezentuje ?
No, moze tylko silnie popierala ?
Moze jakies nazwisko dla przykladu ?
Mniejsza z tym… jesli chodzi o ten moj „kabaretowy” program to zwracam uwage, ze kabareciarze ostatnimi czasy robia kariere.
Nawet zostaja marszalkami sejmu.
Z dwojga zlego lepszy komik niz zlodziej prawda ?
Czy, gdy bywa Pani na spektaklach kabaretowych – nie czuje sie Pani szczesliwsza. Mam nadzieje, ze gdy zasiade w tej radzie nie bedzie Pani nudno…i postaram sie aby tez szczesliwa.
Serdecznie pozdrawiam
Bogdan Tylus
Polska jest Nasza🇵🇱
12 kwietnia 2024 na 10:43
Panie Bogdanie bardzo dobrze Pan rozpoznał i poradził sobie z intrygą i podstępną probą oddziaływania tej pani,na Pański elektorat i Pana samego,próbujac zniechęcić,a nawet ośmieszyć Pana wobec swoich zwolenników.
widocznie ta obca opcja widzi w Panu poważne zagrożenia,dla swoich i grupy „trzymającej władzę” w mieście i Polsce swoich dużych interesów .
Ja życzę Panu Powodzenia i będziemy wspierać.
Pozdrawiam serdecznie.
Polska jest Nasza🇵🇱
Mistrz
29 marca 2024 na 19:45
Do mośka garbatego zwanego politykiem co pyta o Pana Jurkiewicza. Pan Jurkiewicz dostał propozycję od pisiorów na początku tej kadencji aby poddał się refleksji , więc z tego co mi mówił miał kilka lat na poddanie się refleksji i pół roku temu podjął decyzję o likwidacji pis w Świnoujściu poprzez przeprowadzenie puczu i zmuszenie do dymisji tych miernot co go zastraszały i składały publicznie takich propozycji. Jednym słowem Jacek Modest Jurkiewicz to wybitny polityk , mąż stanu , któremu oddaj pokłon i honor miernoto.
Bogdan Tylus
30 marca 2024 na 00:10
Zgodze sie z panem , Panie „Mistrz”, ze pan Jurkiewicz zachowal sie niechlubnie. Jednak zanim dokladnie nie poznam powodow „zdrady” tego pana to musze go poznac i poznac przyczyny. Zbyt krotko jestem w gupie PiS. Pan , Panie Mistrz zapewne wie jeszcze mniej.
Zalecam odwage i podpisywac sie.
Bogdan Tylus
Bogdan Tylus
30 marca 2024 na 13:30
Powiele komentarz odpisujac „Politykowi”, bo w sumie jest na ten sam temat.
Szanowny Pnie/Pani . Prosze zbyt pochopnie nie oceniac pana Jurkiewicza. Owszem, zmiana nastawienia na konkurujaca opcje nie jest chlubne, ale tez nie znamy prawdziwych powodow.
Zbyt krótko jestem w tym politycznym środowisku, a Pan/Pani podejrzewam w ogole, aby sie odniesc.
Prosze o podpisywanie sie pod komentarzami. Bede mogl powazniej traktowac komentarze.
Pozdrawiam
Bogdan Tylus
Polityk
28 marca 2024 na 13:40
A gdzie ZDRAJCA 👺 Jurkiewicz,gdy okręt tonie SZCZURY UCIEKAJĄ .A taki był pisiorowty chorągiewka .Kasa tylko kasa a nie tam jakieś ideały👿
Bogdan Tylus
30 marca 2024 na 13:26
Szanowny Pnie/Pani . Prosze zbyt pochopnie nie oceniac pana Jurkiewicza. Owszem, zmiana nastawienia na konkurujaca opcje nie jest chlubne, ale tez nie znamy prawdziwych powodow.
Zbyt krótko jestem w tym politycznym środowisku, a Pan/Pani podejrzewam w ogole, aby sie odniesc.
Prosze o podpisywanie sie pod komentarzami. Bede mogl powazniej traktowac komentarze.
Pozdrawiam
Bogdan Tylus