Strona główna / Historia / Tajemnice stoczni miejskiej. Część III
Pogłębiarka.

Tajemnice stoczni miejskiej. Część III

Podstawowym zadaniem stoczni miejskiej było utrzymanie potężnej, nawet jak na dzisiejsze czasy, floty różnego rodzaju jednostek pływających i znaków nawigacyjnych niezbędnych do utrzymania żeglugi na torze wodnym do Szczecina.

Warto przypomnieć, że tor wodny prowadzący do Świnoujścia i Szczecina jest wyjątkowo “kapryśny”. I wymaga ciągłej, ustawicznej regulacji i pogłębiania. 100 lat temu jego głębokość utrzymywano na poziomie około 10 metrów – tak przy wejściu w główki falochronu jak i wyjściu Kanału Cesarskiego (dziś Piastowskiego) na zalew. Urząd Budowy Portu, którego główna siedziba zlokalizowana była w budynku dzisiejszego kapitanatu, cały czas prowadził także prace przy budowie nowych nabrzeży, który miały służyć także do celów militarnych. Dodatkowym zadaniem było utrzymanie urządzeń technicznych przepraw miejskich – w centrum i w Karsiborze.

Potężna flota

Tak szeroki zakres prac wymagał odpowiedniego zaplecza technicznego, tym bardziej, że wydajność ówczesnych urządzeń nie da się porównać do tych, których używamy obecnie. I dlatego, w latach 30-tych XX wieku urząd dysponował blisko 150 jednostkami pływającymi do wykonywania w/w zadania.

Policja portowa.
Policja portowa.

Poza potężnymi pogłębiarkami czerpakowymi (cztery sztuki), barkami do wywozu urobku z dna Świny (15), promami, pilotówkami, stocznia miejska musiał obsłużyć od strony technicznej i zapewnić ciągłą eksploatację (w tym także bieżące remonty) blisko 20 holowników (motorowych i parowych), pływającego latarniowca, niezliczone ilości łodzi wiosłowych, pilotówek (w tym pilotówki inspekcyjnej).

Mimo że większość tej potężnej floty powstało przed I wojną światową, większość była w ciągłej eksploatacji aż do końca II wojny światowej. Kilka jednostek eksploatowano nawet dłużej. Służyły one najpierw rosyjskiej, a później polskiej administracji portu w Świnoujściu, a nawet w,.. Bałtijsku. W tym ostatnim porcie, aż do 1967 roku pracowała jedna z potężnych pogłębiarek czerpakowych, przejęta przez sowietów w Świnoujściu w maju 1945 roku.

Poza jednostkami pływającymi, stocznia remontowała także znaki nawigacyjne – te pływające (także np. boje wyznaczające wraki). W czasie I i II wojny światowej jej potencjał był wykorzystywany w doraźnym remoncie sprzęty wojskowego.

Stoczniowe warsztaty służy także przy montażu podstaw do kilku świnoujskich pomników i obelisków i wykonywały drobne zlecenia miejskie.

Wielka stocznia w Parku Zdrojowym?

Prom Caseburg.
Prom Caseburg.

Stocznia, w ciągu pół wieku przeszła wiele modernizacji. Jeszcze w grudniu 1944 roku planowano jej dalszy rozwój, który wcześniej ograniczały sąsiadujące z nią fortyfikacje – od północy i miasto – od południa. Warto przypomnieć, że jeden z przemysłowych wizjonerów lobbował za budową potężnego basenu stoczniowego posadowionego prostopadle do Świny – przecinającego dzisiejszą ulicę Jachtową i “wchodzącego” w głąb Parku Zdrojowego. Projekt został oceniony negatywnie, między innymi ze względu na konieczność zamknięcia starego basenu i brak innej stoczni mogącej przejąć na okres budowy remonty i przeglądy floty urzędu budowy portu.

W 1928 roku na teren stoczni wkroczyła policja. Okazało się, że jeden z intendentów – razem z kilkoma swoimi wspólnikami – ustawiał kilka ówczesnych “przetargów ” na remont jednego z parowców.

Piotr Piwowarczyk

Ciąg dalszy za tydzień.

Zobacz również

Wzbogacą zbiory muzeum. Pocztówki przedwojennego Świnoujścia

Wszystkie pochodzą z 1939 roku. Doris Rydzewski z Berlina znalazła je podczas porządkowania domowych archiwów …

2 komentarze

  1. Patrzac na ten prom “Caseburg” przypomnialo mi sie, ze pare razy przeprawialem sie takim malym promem bezposrednio do Karsiborza od strony Swinoujscia z przystania bardziej na poludnie od dzisiejszej przeprawy (Uznam). Co to za prom obslugiwal ta przeprawe?

  2. Teraz, to nawet holowniaka nie są w stanie utrzymać, ale prezesiki chapią szmal równo co miesiąc.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.